Trải qua 80 năm xây dựng, chiến đấu và trưởng thành, lực lượng Tham mưu Công an nhân dân (CAND) không ngừng lớn mạnh, ngày càng khẳng định vai trò quan trọng trong sự nghiệp bảo vệ an ninh quốc gia và bảo đảm trật tự, an toàn xã hội, đấu tranh phòng, chống tội phạm. Gắn bó mật thiết với từng giai đoạn cách mạng, lực lượng Tham mưu CAND đã có những đóng góp quan trọng, có ý nghĩa quyết định, góp phần làm nên những chiến công hiển hách, thắng lợi chung của lực lượng Công an nhân dân và cách mạng Việt Nam.

Trong khí thế của những ngày Tổng khởi nghĩa tháng 8/1945, lực lượng cách mạng cùng đồng bào cả nước đã đứng lên lật đổ chính quyền địch, lập nên chính quyền cách mạng. Để bảo vệ chính quyền cách mạng non trẻ, các tổ chức đầu tiên của Công an nhân dân Việt Nam đã được thành lập. Bắc Bộ lập Sở Liêm phóng, Trung Bộ lập Sở Trinh sát, Nam Bộ lập Quốc gia Tự vệ Cuộc. Các tổ chức này có chung nhiệm vụ trấn áp phản cách mạng; giữ gìn an ninh, trật tự; bảo vệ Đảng, chính quyền cách mạng và Nhân dân. Trong 03 tổ chức này đều có bộ phận Văn phòng, là tiền thân của cơ quan tham mưu CAND.

Ngày 19/01/1946, Bộ Nội vụ ban hành Nghị định số 14/NgĐ về củng cố tổ chức Bộ Nội vụ, trong đó có Nha Công an phụ trách công việc trị an. Sau đó, Chủ tịch Hồ Chí Minh ký Sắc lệnh số 23/SL, ngày 21/02/1946 về việc hợp nhất các cơ quan Công an trong toàn quốc thành Việt Nam Công an vụ; Trung ương gọi là Nha Công an Việt Nam, trực thuộc Bộ Nội vụ; Sở Cảnh sát nhập vào Sở Liêm phóng, thành Sở Công an Bắc Bộ; Sở Trinh sát đổi tên thành Sở Công an Trung Bộ; tháng 4/1946, Quốc gia Tự vệ Cuộc đổi tên thành Sở Công an Nam Bộ. Các tỉnh đổi thành Ty Công an tỉnh. Ngày 18/4/1946, Bộ trưởng Bộ Nội vụ ban hành Nghị định số 121/NgĐ "Về tổ chức Việt Nam Công an vụ", cơ cấu gồm 3 cấp: Công an Việt Nam, Công an kỳ và Công an tỉnh. Nha Công an có Văn phòng và các phòng sự vụ; Công an kỳ và Công an tỉnh có Văn phòng giúp việc.

Từ đây, tổ chức trong CAND được củng cố một bước; lực lượng Tham mưu CAND chính thức được thành lập, thống nhất từ Nha đến các kỳ, tỉnh; có quan hệ mật thiết với các đơn vị nghiệp vụ và Văn phòng các cơ quan ngoài ngành. Ngày 18/4/1946 là dấu mốc lịch sử quan trọng trong quá trình xây dựng, chiến đấu và trưởng thành của lực lượng Tham mưu CAND. Sau này, Bộ trưởng Bộ Công an ký Quyết định số 799/1999/QĐ-BCA(TCIII), ngày 09/12/1999 xác định ngày 18/4/1946 là Ngày truyền thống lực lượng Tham mưu CAND.

Trước yêu cầu cấp bách của nhiệm vụ bảo vệ an ninh, trật tự vùng giải phóng, lực lượng Tham mưu CAND tập trung củng cố tổ chức, kết nối lực lượng trong toàn quốc thành một khối thống nhất phục vụ kháng chiến. Văn phòng Nha Công an đã chủ động xây dựng kế hoạch đào tạo sơ cấp, trung cấp cho cán bộ; phối hợp chặt chẽ với Công an các liên khu, các tỉnh triển khai hiệu quả công tác nắm tình hình, xử lý thông tin, tham mưu chỉ đạo. Trên cơ sở đó, Công an Bắc Bộ đã kịp thời khám phá vụ án Ôn Như Hầu, đập tan âm mưu phản cách mạng, góp phần bảo vệ vững chắc chính quyền cách mạng non trẻ.

Thực hiện phong trào “Rèn cán bộ, lập chiến công”, Văn phòng Nha phát hành nội san Rèn luyện; Văn phòng Công an một số liên khu và nhiều tỉnh cũng xuất bản nội san, trong đó có tờ Bạn dân của Công an khu XII. Khi nhận được tờ Bạn dân, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã gửi thư cho Công an khu XII, trong đó Bác dạy về “Tư cách người Công an cách mạng”, sau này trở thành Sáu điều Bác Hồ dạy CAND.

Đặc biệt, năm 1950, Văn phòng Nha đã tham mưu cho Hội nghị Công an toàn quốc lần thứ 5 thông qua các đề án quan trọng gồm: Đề án CAND Việt Nam, Đề án Công tác trật tự, Đề án Thu hồi đô thị, Đề án Phản gián, Đề án Điệp báo, Đề án Huấn luyện, Đề án Căn cước, Đề án công tác 1950; là cơ sở quan trọng để triển khai các mặt công tác Công an, dấy lên phong trào thi đua giữa các địa phương, đơn vị. Từ những tháng cuối năm 1953, lực lượng tham mưu CAND tập trung công tác chỉnh huấn, hoàn thành 71 lớp bồi dưỡng cho 4.960 cán bộ, góp phần nâng cao trình độ chính trị, nghiệp vụ cho lực lượng CAND.

Quá trình hình thành và phát triển của cơ quan Tham mưu CAND Việt Nam những năm đầu gắn liền với sự ra đời và đấu tranh chống phản cách mạng của lực lượng CAND Việt Nam, đồng hành cùng quá trình phát triển của cách mạng Việt Nam. Bên cạnh nhiệm vụ tham mưu xây dựng, củng cố lực lượng bảo vệ an ninh, trật tự vùng giải phóng, đấu tranh chống phản cách mạng, Văn phòng Nha đã tham mưu tổ chức thành công các Hội nghị Công an toàn quốc (Hội nghị lần thứ 1 đến thứ 8). Lực lượng Tham mưu CAND đã hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao, góp phần to lớn vào thắng lợi chung của CAND và cách mạng Việt Nam thời kỳ kháng chiến chống thực dân Pháp xâm lược.

Nhiệm vụ của lực lượng CAND lúc này là tổ chức tiếp quản, thiết lập trật tự cách mạng, quản lý vùng mới giải phóng; đấu tranh chống cưỡng ép di cư; phục vụ công cuộc cải cách ruộng đất; chống phỉ, chống bạo loạn; củng cố tổ chức, lực lượng. Lực lượng tham mưu CAND có nhiệm vụ tham mưu triển khai thực hiện hiệu quả các nhiệm vụ này.

Cùng với quá trình củng cố, phát triển về tổ chức và lực lượng, công tác tham mưu giai đoạn này có những chuyển biến tích cực, đặc biệt là công tác phối hợp với các đơn vị nghiệp vụ và địa phương trọng điểm để nghiên cứu, đề xuất, triển khai thực hiện những chỉ thị, nghị quyết về công tác đấu tranh chống phản cách mạng và tội phạm khác; bảo vệ an ninh, trật tự; thực hiện phòng không nhân dân; kịp thời chuyển hướng tổ chức và hoạt động sang thời kỳ có chiến tranh ở miền Bắc, xây dựng và phát triển lực lượng An ninh ở miền Nam.

Đầu năm 1974, lực lượng Tham mưu Công an các cấp đã tham mưu triển khai phát động quần chúng đẩy mạnh cuộc đấu tranh bảo vệ tài sản xã hội chủ nghĩa, quản lý lao động, quản lý thị trường, quản lý lương thực, giữ gìn trật tự xã hội, phát huy quyền lực của pháp chế xã hội chủ nghĩa, xử lý nghiêm minh và kịp thời những đối tượng trộm cắp, tham ô và làm hư hại tài sản xã hội chủ nghĩa, đối tượng làm ăn phi pháp, gây rối trật tự xã hội... Để chuẩn bị giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước, Vụ Nghiên cứu tổng hợp tham mưu mở các lớp bồi dưỡng chính trị, nghiệp vụ chuẩn bị chi viện cho An ninh miền Nam. Từ tháng 01 - 5/1975, lực lượng CAND ở miền Bắc đã chi viện cho An ninh miền Nam 4.500 đồng chí. Tại miền Nam, lực lượng Tham mưu Ban An ninh Trung ương Cục tập trung nắm tình hình địch, bảo vệ bí mật các cuộc hành quân của ta, bảo vệ vùng giải phóng, diệt ác, trừ gian, tấn công chính trị địch ở cơ sở. Sáng 30/4/1975, quân ta đồng loạt tiến công vào Sài Gòn; đúng 11h30 cùng ngày, Chiến dịch Hồ Chí Minh toàn thắng, kết thúc cuộc kháng chiến chống Mỹ của Nhân dân ta. Thắng lợi to lớn của quân dân cả nước có sự đóng góp tích cực của lực lượng Tham mưu CAND, đưa cách mạng Việt Nam sang một thời kỳ mới - Thời kỳ hoà bình, độc lập, thống nhất và cả nước đi lên chủ nghĩa xã hội.

Trong suốt 21 năm kháng chiến chống Mỹ cứu nước, lực lượng Tham mưu CAND đã không ngừng củng cố tổ chức, đổi mới phương thức trong công tác nắm tình hình, thu thập, xử lý thông tin, tham mưu cho lãnh đạo về công tác bảo đảm an ninh, trật tự, góp phần tích cực vào công cuộc bảo vệ miền Bắc, đấu tranh giải phóng miền Nam. Đồng thời, chuẩn bị chu đáo nội dung và tham mưu tổ chức thành công 21 Hội nghị Công an toàn quốc (từ Hội nghị lần thứ 9 đến 29) và nhiều hội nghị quan trọng khác của Bộ, Trung ương Cục miền Nam. Lực lượng Tham mưu CAND thực sự là trung tâm của lãnh đạo, chỉ huy Công an các cấp trong chỉ đạo đấu tranh chống phản cách mạng, bảo vệ an ninh, trật tự và xây dựng lực lượng CAND.

Nhiệm vụ của lực lượng Công an phải tiếp tục đấu tranh bảo vệ an ninh, trật tự, đồng thời góp phần quan trọng vào cuộc đấu tranh chống hoạt động xâm lược từ bên ngoài.

Trong điều kiện miền Nam mới giải phóng, tình hình an ninh chính trị và trật tự, an toàn xã hội còn phức tạp. Từ tháng 5/1975, quân Pôl Pốt bắt đầu gây xung đột, chống phá Việt Nam. Ngày 31/12/1977, chính quyền Pôl Pốt đơn phương cắt đứt quan hệ ngoại giao với Việt Nam, tiến hành chiến tranh xâm lược biên giới Tây Nam nước ta. Ở phía Bắc, ngày 17/2/1979, chiến tranh biên giới phía Bắc với nhiều loại vũ khí, xe tăng, xe bọc thép tiến công trên toàn tuyến biên giới phía Bắc Việt Nam.

Để ổn định tình hình an ninh, trật tự ở miền Nam sau giải phóng, Vụ Nghiên cứu tổng hợp đã tham mưu lãnh đạo Bộ báo cáo Ban Bí thư ra 12 loại thông cáo về quản lý an ninh, trật tự. Lực lượng Tham mưu CAND chủ động đề xuất lãnh đạo Công an các cấp chỉ đạo công tác cải tạo số phản cách mạng, đồng thời bảo vệ tốt chính quyền cách mạng, tham gia khắc phục hậu quả chiến tranh, xây dựng và phát triển kinh tế, xã hội; đề xuất với Thường vụ Trung ương Cục miền Nam ban hành Chỉ thị số 10/CT-75, ngày 22/6/1975 “Về những vấn đề trước mắt trong công tác trấn áp phản cách mạng”, giúp các cấp ủy địa phương đề ra phương hướng trong công tác trấn áp phản cách mạng phù hợp, hiệu quả, góp phần bảo vệ an ninh, trật tự ở miền Nam sau giải phóng. Đặc biệt, Vụ Nghiên cứu tổng hợp đã phối hợp tham mưu Bộ ban hành Chỉ thị số 21/CT-D3M, ngày 02/02/1976 “Về công tác bảo vệ cuộc tổng tuyển cử bầu Quốc hội chung cả nước”. Đánh giá thắng lợi sau bầu cử, lãnh đạo Bộ biểu dương lực lượng Tham mưu Công an các cấp trong tham mưu, phục vụ kịp thời các hoạt động lãnh đạo, chỉ đạo, phối hợp chặt chẽ với các lực lượng nghiệp vụ khác, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao.

Trước tình hình bọn phản động Pôl Pốt tăng cường xâm chiếm biên giới Tây Nam và FULRO hoạt động ráo riết ở Tây Nguyên và Nam Trung Bộ, Vụ Nghiên cứu tổng hợp phối hợp với các cơ quan chức năng tham mưu lãnh đạo Bộ báo cáo Ban Bí thư ban hành Chỉ thị số 04/CT-TW, ngày 02/2/1977 “Về phát động phong trào quần chúng, xây dựng cơ sở chính trị, truy quét FULRO, bảo vệ an ninh chính trị ở các tỉnh Tây Nguyên và nam Khu V cũ”; nhiều lượt cán bộ có trình độ nghiệp vụ và kinh nghiệm công tác của Vụ Nghiên cứu tổng hợp được cử vào các tỉnh Tây Nguyên nắm tình hình, phối hợp với Công an địa phương xây dựng phương án đấu tranh với loại đối tượng nguy hiểm này. Thực hiện Chỉ thị số 28/CT-BNV, ngày 08/8/1978 của Bộ “Về công tác đấu tranh chống phản cách mạng, giữ vững an ninh chính trị và trật tự, an toàn xã hội trong tình hình mới”, lực lượng Tham mưu CAND đã chủ động tham mưu triển khai thực hiện; đề xuất lãnh đạo Bộ, Công an địa phương ban hành mệnh lệnh chiến đấu và phục vụ chiến đấu trong cuộc chiến tranh bảo vệ Tổ quốc ở hai đầu biên giới.

Trong giai đoạn này, lực lượng Tham mưu CAND tiếp tục củng cố về tổ chức, tập trung thực hiện tốt công tác thông tin để phân tích tổng hợp, dự báo tình hình; đề xuất và chuẩn bị cho lãnh đạo ra quyết định chính xác, kịp thời; hướng dẫn tổ chức thực hiện có hiệu quả các chủ trương, mệnh lệnh công tác. Bên cạnh làm tốt chức năng tham mưu cho Bộ, Công an địa phương chỉ đạo toàn diện các mặt công tác công an, lực lượng tham mưu CAND đã chuẩn bị chu đáo các nội dung phục vụ 12 Hội nghị Công an toàn quốc (từ Hội nghị lần thứ 30 đến 41) và nhiều Hội nghị quan trọng khác của Bộ, đồng thời tham mưu nhiều phương án, kế hoạch đảm bảo an ninh, trật tự các sự kiện chính trị quan trọng của đất nước và địa phương, góp phần ổn định tình hình an ninh, trật tự, bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa.

Lực lượng Công an có nhiệm vụ đấu tranh chống "diễn biến hòa bình", giữ vững an ninh chính trị, trật tự, an toàn xã hội, bảo vệ tuyệt đối an ninh, an toàn các sự kiện chính trị trọng đại của đất nước; đấu tranh ngăn chặn, tiến tới đẩy lùi các loại tội phạm; giảm trọng án, các tệ nạn xã hội, tạo môi trường hòa bình, ổn định phục vụ sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế, góp phần quan trọng đưa đất nước vững bước tiến vào kỷ nguyên phát triển mới.

Trong giai đoạn này, lực lượng Tham mưu CAND tiếp tục có những đóng góp quan trọng trong bảo vệ an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội. Giai đoạn đầu của thời kỳ này, lực lượng Tham mưu của Bộ và các Tổng cục đã tích cực tham mưu Bộ báo cáo Trung ương Đảng, Bộ Chính trị, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ nhiều chủ trương quan trọng như: Báo cáo Bộ Chính trị về tình hình, nhiệm vụ bảo vệ an ninh, trật tự, xây dựng lực lượng CAND trong các Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương; tham mưu Trung ương Đảng ban hành Nghị quyết về đấu tranh chống “diễn biến hòa bình”, gây bạo loạn, lật đổ của các thế lực thù địch; tham mưu Bộ Chính trị xây dựng Chiến lược an ninh quốc gia; tham mưu Thủ tướng Chính phủ ban hành Nghị quyết số 09/1998/NQ-CP, ngày 31/7/1998 về tăng cường công tác phòng, chống tội phạm trong tình hình mới và Quyết định số 138/1998/QĐ-TTg, ngày 31/7/1998 về phê duyệt Chương trình quốc gia phòng, chống tội phạm; thành lập Ủy ban quốc gia phòng, chống tội phạm, Ủy ban quốc gia phòng, chống ma túy; Nghị quyết Trung ương 8 (khóa IX) về “Chiến lược bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới”, Nghị quyết số 40-NQ/TW, ngày 08/11/2004 của Bộ Chính trị về nâng cao chất lượng và hiệu quả công tác công an trong tình hình mới...

Đặc biệt, lực lượng Tham mưu CAND đã tập trung nghiên cứu, đổi mới toàn diện công tác nghiệp vụ cơ bản và tham mưu Bộ ban hành các chỉ thị, quy định về công tác này để triển khai thực hiện trên toàn quốc. Lực lượng Tham mưu CAND, đặc biệt là Tham mưu Công an các đơn vị, địa phương đã kịp thời tham mưu giải quyết có hiệu quả các vấn đề phức tạp về an ninh, trật tự, nhất là tình hình tranh chấp, khiếu kiện, hoạt động các thế lực phản động và các loại tội phạm nguy hiểm khác. Công tác tham mưu không ngừng được cải tiến, đổi mới và phát triển; tăng cường ứng dụng khoa học - kỹ thuật vào thu nhận, nghiên cứu, tổng hợp, phân tích, đánh giá, dự báo tình hình; bước đầu đổi mới công tác tham mưu tổ chức các hội nghị, chương trình tập huấn theo hướng triệt để ứng dụng công nghệ thông tin; bổ sung, sửa đổi, hoàn thiện quy chế, quy định, quy trình công tác; chủ động quán triệt và tham mưu thực hiện các chủ trương, đường lối, chính sách của Đảng, Nhà nước.

Bên cạnh đó, giai đoạn này chứng kiến sự phát triển, trưởng thành vượt bậc của lực lượng Tham mưu CAND về tổ chức, lực lượng và công tác theo hướng tinh gọn, mạnh, hiệu lực, hiệu quả với nhiều dấu mốc quan trọng:

+ Từ năm 1998 đến năm 2018: Để thực hiện tốt chức năng, nhiệm vụ của Công an trong thời kỳ đầu đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa, ngày 07/5/1998, kỳ họp thứ 3, Quốc hội khóa X đã thông qua Nghị quyết số 13-1998/NQ-QH10 đổi tên Bộ Nội vụ thành Bộ Công an; Chính phủ ban hành Nghị định số 37-1998/NĐ-CP, ngày 09/6/1998 quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và tổ chức bộ máy Bộ Công an, theo đó Bộ Công an có Văn phòng Bộ và 6 Tổng cục. Trong các Tổng cục có Văn phòng Tổng cục hoặc Cục Tham mưu; trong Bộ Tư lệnh và các Vụ, Cục trực thuộc có Phòng Tham mưu; Công an tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương có Văn phòng Công an tỉnh, thành phố và cơ bản duy trì ổn định hệ thống cơ quan Tham mưu trong CAND.

Trong giai đoạn này, với xu thế toàn cầu hóa và hội nhập quốc tế, nhiệm vụ xây dựng và bảo vệ Tổ quốc đặt ra những thách thức mới. Để kịp thời giải quyết những vấn đề phức tạp phát sinh tại Tây Bắc, Tây Nguyên và Tây Nam Bộ, lực lượng Tham mưu CAND đã tham mưu cho Đảng ủy Công an Trung ương, cấp ủy, chính quyền địa phương chỉ đạo công tác bảo đảm an ninh, trật tự ở những vùng trọng điểm; giải quyết những “điểm nóng” phức tạp; phòng ngừa, ngăn chặn hoạt động thâm nhập nội bộ, lợi dụng vấn đề “dân chủ, nhân quyền” để tập hợp lực lượng, gây rối an ninh, trật tự. Qua đó, lực lượng Tham mưu đã tham mưu giải quyết, ổn định tình hình, không để lan rộng, kéo dài các vụ việc như: bạo loạn ở Tây Nguyên; phá rối an ninh tại huyện Mường Nhé, tỉnh Điện Biên; biểu tình gây rối an ninh, trật tự, hủy hoại tài sản, chống người thi hành công vụ tại Bình Dương, Đồng Nai, Hà Tĩnh liên quan tình hình Biển Đông và ô nhiễm môi trường tại Formosa Hà Tĩnh.

Đồng thời, lực lượng Tham mưu CAND đã tham mưu triển khai các mặt công tác điều phối bảo đảm tuyệt đối an ninh, an toàn nhiều sự kiện chính trị trọng đại như: Đại lễ 1000 năm Thăng Long - Hà Nội, Đại hội đồng liên minh Nghị viện thế giới lần thứ 132 (IPU-132), Tuần lễ cấp cao APEC 2017, Hội nghị thượng đỉnh Mỹ - Triều Tiên lần thứ 2; kỷ niệm 50 năm Ngày giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước; kỷ niệm 80 năm Cách mạng tháng Tám thành công và Quốc khánh nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam; các kỳ Đại hội Đảng, bầu cử đại biểu Quốc hội và Hội đồng nhân dân các cấp. Đồng thời, thực hiện tốt nhiệm vụ tham mưu cho lãnh đạo các đơn vị và cấp ủy, chính quyền địa phương chỉ đạo toàn diện các mặt công tác bảo đảm an ninh, trật tự, tấn công, trấn áp tội phạm; tham mưu tổ chức, phục vụ chu đáo các Hội nghị Công an toàn quốc và nhiều hội nghị chuyên đề quan trọng khác; phục vụ hiệu quả công tác chỉ đạo, điều hành của Bộ Công an và Công an các địa phương.

+ Từ năm 2018 đến tháng 02/2025: Thực hiện Nghị quyết số 22-NQ/TW, ngày 15/3/2018 của Bộ Chính trị về tiếp tục đổi mới, sắp xếp tổ chức bộ máy Bộ Công an tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả và Nghị định số 01/2018/NĐ-CP, ngày 06/8/2018 của Chính phủ quy định về chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Bộ Công an, với phương châm “Bộ tinh, tỉnh mạnh, huyện toàn diện, xã bám cơ sở”; không tổ chức cấp Tổng cục nên các Cục Tham mưu thuộc các Tổng cục giải thể, chuyển hầu hết chức năng, nhiệm vụ về Văn phòng Bộ. Từ đây, cơ quan Tham mưu CAND cơ bản thống nhất tên gọi, tổ chức bộ máy. Ở Bộ có Văn phòng Bộ; các đơn vị trực thuộc Bộ có Phòng Tham mưu tổng hợp/Phòng Tham mưu tác chiến; Công an tỉnh, thành phố có Phòng Tham mưu; Công an cấp huyện có Đội Tham mưu; Công an cấp xã có Tổ Tổng hợp. Văn phòng Bộ đã tham mưu xây dựng Đề án số 01/ĐA-BCA, ngày 06/01/2023 về xây dựng lực lượng Tham mưu CAND thật sự trong sạch, vững mạnh, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại.

Trong bối cảnh đất nước bước vào kỷ nguyên số, công tác tham mưu, văn phòng đứng trước yêu cầu chuyển đổi căn bản từ phương thức thủ công sang phương thức số, từ xử lý văn bản giấy rời rạc sang quản trị dữ liệu tập trung, liên thông và theo dõi theo thời gian thực. Thực tiễn đó đòi hỏi lực lượng tham mưu CAND phải đổi mới mạnh mẽ tư duy, phương pháp và công cụ làm việc để thực hiện tốt chức năng tham mưu, điều phối, phục vụ hiệu quả sự lãnh đạo, chỉ đạo của Đảng ủy Công an Trung ương và Bộ Công an trong công tác bảo vệ an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự an toàn xã hội, xây dựng lực lượng Công an nhân dân chính quy, tinh nhuệ, hiện đại.

Trước yêu cầu này, chuyển đổi số, xây dựng Chính phủ điện tử, chính quyền điện tử trở thành nhiệm vụ trọng tâm của công tác tham mưu. Văn phòng Bộ Công an đã chủ trì, phối hợp các đơn vị tham mưu xây dựng và tổ chức khai trương Cổng dịch vụ công Bộ Công an tại Hội nghị Công an toàn quốc lần thứ 76 – đánh dấu bước phát triển quan trọng trong cải cách thủ tục hành chính của ngành, cung cấp dịch vụ công trực tuyến mức độ 3, mức độ 4 cho người dân và doanh nghiệp. Đồng thời, Văn phòng Bộ tham mưu triển khai Hệ thống hội nghị trực tuyến trong Công an nhân dân, Hệ thống gửi, nhận văn bản điện tử và kết nối Trục liên thông văn bản quốc gia, từng bước thay thế phương thức điều hành truyền thống, giảm giấy tờ, nâng cao hiệu quả chỉ huy, chỉ đạo. Đặc biệt, đã chủ động tham mưu và tổ chức thực hiện các chủ trương lớn về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, góp phần quan trọng vào quá trình hiện đại hóa công tác lãnh đạo, điều hành của Bộ Công an.

Đáng chú ý, giai đoạn này đã diễn ra đại dịch COVID-19, Văn phòng Bộ đã làm tốt công tác tham mưu, thiết lập các kịch bản ứng phó chưa từng có tiền lệ cho Ban Chỉ đạo phòng, chống dịch COVID-19 Bộ Công an và Bộ Chỉ huy tiền phương của Bộ Công an chỉ đạo công tác phòng, chống dịch tại các tỉnh, thành phố phía Nam. Đây là nhiệm vụ đặc biệt quan trọng, chưa từng có tiền lệ trong lịch sử của lực lượng Công an nói chung và lực lượng Tham mưu CAND nói riêng.

+ Từ tháng 3/2025 đến nay, triển khai thực hiện Đề án số 25/ĐA-BCA ngày 11/01/2025, theo mô hình Công an địa phương 02 cấp, không tổ chức Công an cấp huyện. Tổ chức bộ máy cơ quan Tham mưu Công an nhân dân được kiện toàn theo hướng tập trung, thống nhất, chuyên sâu, chuyên nghiệp và hiện đại, được tổ chức xuyên suốt ở cả 03 cấp Công an (cấp Bộ, cấp tỉnh, cấp xã); trách nhiệm, vị trí của cơ quan tham mưu CAND các cấp tiếp tục được nâng cao theo hướng chiến lược, chuyên sâu, thực sự là “bộ não thứ hai”, trung tâm thông tin của lãnh đạo, chỉ huy Công an các cấp; đội ngũ cán bộ tham mưu CAND được xây dựng theo hướng liêm chính và kỷ luật, chuyên nghiệp và hiện đại, nhân văn và gần dân. Công tác tham mưu CAND tiếp tục là “điểm sáng”, được đổi mới mạnh mẽ tư duy, hành động, từ thực hiện “trách nhiệm công vụ” sang “trách nhiệm công vụ - phục vụ”, từ “mệnh lệnh, phục tùng” sang “mệnh lệnh, phục tùng và chủ động đề xuất, kiến tạo phát triển; chuyển đổi toàn diện phương thức hoạt động kết hợp nhuần nhuyễn; chặt chẽ giữa truyền thống và hiện đại với hạ tầng đồng bộ, hiện đại, bảo mật cao”. Riêng thời gian năm 2025, đã có gần 3000 báo cáo với Trung ương Đảng, Chính phủ, lãnh đạo Bộ để tham mưu các giải pháp chiến lược, toàn diện, phù hợp, linh hoạt trên lĩnh vực. Triển khai Nghị quyết Đại hội lần thứ XIV của Đảng, lực lượng tham mưu CAND đã tiên phong, gương mẫu lan tỏa tinh thần làm việc “Lựa chọn đúng – Triển khai nhanh – Làm đến nơi đến chốn – Đo lường bằng kết quả”; “Làm thật mạnh, làm thật nhanh, làm đến nơi đến chốn”.

Trải qua chặng đường 80 năm, lực lượng Tham mưu CAND đã phát huy truyền thống vẻ vang, nỗ lực phấn đấu, vượt qua khó khăn, hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ được giao, góp phần không nhỏ vào công cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, tạo tiền đề vững chắc đưa đất nước bước vào kỷ nguyên mới - kỷ nguyên phát triển giàu mạnh, phồn vinh, thịnh vượng của dân tộc. Nhiều đồng chí lãnh đạo cơ quan Tham mưu CAND trưởng thành vượt bậc, trở thành lãnh đạo cấp cao của Đảng, Nhà nước và Bộ Công an, là những tấm gương sáng ngời cho các thế hệ học tập, noi theo.

Ghi nhận những công lao, thành tích của lực lượng Tham mưu CAND trong gần 80 năm qua, Đảng, Nhà nước đã tặng nhiều Huân chương Quân công, Chiến công các loại và nhiều phần thưởng cao quý khác cho những tập thể, cá nhân có thành tích xuất sắc trong công tác, chiến đấu và xây dựng lực lượng. Riêng Văn phòng Bộ 02 lần được Chủ tịch Hồ Chí Minh tặng hoa; 01 lần được tặng thưởng Huân chương Hồ Chí Minh; 05 lần được tặng Huân chương Quân công; 01 lần được tặng thưởng Huân chương Lao động hạng Ba và 02 lần được tặng thưởng Huân chương Chiến công. Ngày 10/12/2025, Văn phòng Bộ vinh dự được Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội Chủ nghĩa Việt Nam tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang.

Kỷ niệm 80 năm Ngày truyền thống lực lượng Tham mưu CAND là dịp để cán bộ, chiến sĩ ôn lại lịch sử hào hùng của dân tộc, truyền thống vẻ vang của lực lượng Tham mưu CAND; đồng thời khơi dậy niềm tự hào, tự tôn dân tộc; phát huy chủ nghĩa anh hùng cách mạng, bồi đắp lòng yêu nước; ra sức học tập, rèn luyện, nâng cao năng lực, trình độ chuyên môn nghiệp vụ và bản lĩnh chính trị vững vàng, hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ được giao, góp phần bảo vệ vững chắc an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội trong tình hình mới, tạo tiền đề đưa đất nước vững bước tiến vào kỷ nguyên mới./.