Đồng bộ các giải pháp ngăn chặn, “xóa trắng” tình trạng tàu cá khai thác trái phép trên địa bàn tỉnh Cà Mau

Nhận thức rõ vai trò đặc biệt quan trọng của công tác tuyên truyền trong phòng ngừa và kéo giảm tình trạng tàu cá vi phạm IUU, Công an tỉnh Cà Mau đã chủ động phối hợp các sở, ban, ngành triển khai nhiều hình thức tuyên truyền sâu rộng đến từng ngư dân, từng chủ phương tiện. Năm 2025, lực lượng Công an tổ chức hàng chục buổi tuyên truyền trực tiếp tại các xã ven biển như Khánh Hội, Sông Đốc, Nguyễn Việt Khái…; phát hàng nghìn tờ rơi, lồng ghép nội dung pháp luật trong các buổi tiếp dân, tổ chức hội nghị đối thoại để phổ biến quy định pháp luật và cảnh báo rõ ràng rủi ro khi tàu cá xâm phạm vùng biển nước ngoài. Đặc biệt, mô hình phiên tòa giả định tại bến cá Sông Đốc đã thu hút đông đảo ngư dân theo dõi, giúp bà con nhận thức cụ thể và trực quan hơn về hậu quả pháp lý khi vi phạm.

Cùng với đó, Công an xã, phường có biển chủ động phối hợp Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển và chính quyền địa phương đẩy mạnh tuyên truyền Luật Thủy sản 2017, Luật Cảnh sát biển Việt Nam - đây là những “lá chắn pháp lý” quan trọng bảo vệ quyền lợi của tàu cá và ngư dân.

Triển khai chỉ đạo Bộ Công an, Tỉnh ủy, Ủy ban nhân dân tỉnh, Công an tỉnh Cà Mau, đặc biệt là Công an các xã, phường có biển đã trở thành lực lượng “tuyến đầu” trong quản lý tàu cá và thuyền viên. Từ việc rà soát 100% tàu cá trên địa bàn, cập nhật biến động nhân sự, đến tổ chức ký cam kết không vi phạm IUU với từng chủ tàu, mọi công đoạn đều được thực hiện nghiêm túc, công khai, minh bạch. Nhiều trường hợp tàu có dấu hiệu tắt thiết bị giám sát hành trình, đi lệch tuyến, hoặc chuẩn bị xuất bến không báo cáo đều được phát hiện, xác minh kịp thời. Song song đó, lực lượng Công an cơ sở còn lập danh sách các đối tượng nghi vấn có dấu hiệu móc nối, tổ chức đưa tàu cá ra nước ngoài để chủ động ngăn chặn từ sớm, từ xa.

Không chỉ siết chặt từ địa bàn cơ sở, trong năm, Công an tỉnh Cà Mau còn mở rộng phối hợp với Công an các tỉnh, thành phố có biển để xác minh 35 tàu cá có dấu hiệu vi phạm vùng biển nước ngoài; làm rõ thông tin liên quan 128 ngư dân bị nước ngoài bắt giữ, góp phần bóc gỡ những mắt xích quan trọng trong đường dây IUU xuyên tỉnh, xuyên biên giới.

Thực hiện chủ trương đẩy mạnh ứng dụng công nghệ trong quản lý nghề cá, Giám đốc Công an tỉnh Cà Mau đã chỉ đạo Phòng Cảnh sát quản lý hành chính phối hợp các đơn vị liên quan tiến hành rà soát, đối chiếu và làm sạch dữ liệu đối với toàn bộ hơn 5.100 tàu cá trên địa bàn. Kết quả, 100% tàu cá đã được định danh, gắn mã số quản lý thống nhất và đồng bộ hóa thông tin - tạo bước đột phá quan trọng trong chuyển đổi số lĩnh vực quản lý tàu cá.

Việc định danh tàu cá không chỉ giúp xác định rõ ràng chủ tàu, thuyền viên và quá trình hoạt động của phương tiện, mà còn hỗ trợ lực lượng chức năng kiểm tra, truy xuất nguồn gốc thủy sản tại các cảng cá nhanh chóng và chính xác hơn. Đây cũng là giải pháp mạnh để ngăn chặn tình trạng tàu “hai tên”, tráo đổi thiết bị VMS, hoán đổi chủ sở hữu hoặc xuất bến trái phép nhằm né tránh kiểm soát. 

Song song với các biện pháp phòng ngừa từ sớm, từ xa, Công an tỉnh Cà Mau luôn coi công tác tuần tra, kiểm soát và xử lý vi phạm là “mũi nhọn” để răn đe, ngăn chặn tình trạng khai thác IUU. Lực lượng Công an chủ động phối hợp Bộ đội Biên phòng, Kiểm ngư, Cảnh sát biển và các cơ quan chức năng, liên tục trao đổi thông tin, nắm tình hình ngư trường, kịp thời phát hiện những tàu cá có dấu hiệu vi phạm. Hoạt động tuần tra được duy trì liên tục, đặc biệt tại các khu vực giáp ranh, nơi nguy cơ tàu cá xâm phạm vùng biển nước ngoài thường xuyên xảy ra. 

Từ thực tiễn đấu tranh, nhiều vụ việc đã được Công an tỉnh phát hiện, điều tra và xử lý nghiêm minh. Không chỉ xử lý các vụ án nghiêm trọng, năm 2025 Công an tỉnh còn phát hiện và xử lý 09 vụ án và 12 bị can liên quan IUU; tham mưu Ủy ban nhân dân tỉnh xử phạt hành chính hơn 02 tỷ đồng đối với các chủ tàu vi phạm; tiếp nhận và giải quyết 07 tin báo tố giác tội phạm liên quan hành vi tổ chức đưa tàu ra nước ngoài khai thác trái phép. Mỗi vụ án được làm rõ không chỉ góp phần giữ nghiêm kỷ cương pháp luật, mà còn tạo sức răn đe mạnh mẽ trong cộng đồng ngư dân.

Những kết quả trên cho thấy sự quyết liệt, đồng bộ và hiệu quả của lực lượng Công an tỉnh trong cuộc chiến chống khai thác IUU - một nhiệm vụ vừa mang tính pháp lý, vừa mang ý nghĩa bảo vệ chủ quyền biển đảo của Tổ quốc.